Dorsz i lody w Porto. Koncertowy popis Igorka. :)

Priorytet czasu naświetlania. Fotografia dla opornych. :)

Jeżeli nie wiesz, co to jest priorytet czasu – to jest tekst dla Ciebie. Może wcześniej ten temat Cię nie interesował, ale teraz postanowisz to zmienić.
Jeżeli nie wiesz, co to jest priorytet czasu – to jest tekst dla Ciebie. Nie trzeba wielkiego talentu, aby robić coś inaczej, czasami wystarczy wiedza tajemna czyt. techniczna.
Jeżeli wiesz, co to jest priorytet czasu – to nie jest tekst dla Ciebie. Zapewne znasz temat, który poruszę. Posiadasz wiedzę i z niej korzystasz.
Jeżeli wiesz, co to jest priorytet czasu – to nadal może być tekst dla Ciebie. Może masz lepszy sposób na proste wytłumaczenie tej tajemnej wiedzy. Chętnie go przyswoję.

Dzisiaj tryb kreatywny, który może sprawić, że zdjęcia staną się magiczne.
I naprawdę w tym wypadku więcej zależy od praktyki niż teorii. Stąd tylko klika podstawowych pojęć, a dalej już tylko cykać, próbować, eksperymentować.

migawka

Migawka to część aparatu, która odpowiada za czas naświetlania, czyli ilość światła jaka padnie na materiał światłoczuły, matrycę.

Tryb kreatywny, który dzisiaj oswajam, ma wiele różnych nazw: preselekcja czasu naświetlania, priorytet czasu naświetlania, priorytet migawki czyli z angielskiego Shutter priority – stąd najczęściej spotykane oznaczenie to literka S.

Spotykany jest także symbol Tv , który pochodzi od angielskiego Time Value priority.

Bez względu na nazewnictwo, w tym trybie chodzi o

priorytet czasu

dlatego ja posługuję się nazwą – priorytet czasu.

Co do mechanizmu działania, można powiedzieć, że jest to odwrotność trybu priorytet przysłony (A/Av). W tym trybie kreatywnym (S/Tv) operujemy czasem otwarcia migawki, a automatyka ustawia za nas przysłonę.

Pracując w trybie priorytetu czasu, pierwszeństwo ma ustawiona przez nas wartość czasu. Aparat automatycznie dobierze przysłonę, starając się aby scena była odpowiednio naświetlona, ale pierwszeństwo ma czas.

I tak jak w poprzednim trybie kreatywnym, tak i tutaj może się zdarzyć, że przy ustawionym przez nas czasie naświetlania, zdjęcie wyjdzie poruszone, niedoświetlone lub prześwietlone.

czasy w aparacie

Zdjęcia zrobiłam w zaciemnionym pomieszczeniu, przy tych samych ustawieniach ISO oraz maksymalnym otwarciu przysłony. Ponieważ z każdym kolejnym ujęciem skracałam czas, zdjęcia są coraz ciemniejsze. Aparat zadziałał zgodnie z ustawieniami trybu kreatywnego. Priorytetem był czas wybrany przeze mnie, który nie zawsze był wystarczająco długi do prawidłowego naświetlenia sceny.

Trzeba zatem eksperymentować, zmieniać ustawienia ISO, ekspozycji, bawić się filtrami, użyć statywu czy lampy błyskowej – jednym słowem, czas na kreatywność przez duże K.

ułamek sekundy

Czas otwarcia migawki wyrażany jest w ułamkach sekundy. Jeżeli przedział czasu otwarcia migawki mieści się np. między 1/1 a 1/4000 sekundy. 1/1 będzie najdłuższym możliwym do ustawienia czasem. 1/4000 będzie najkrótszym czasem możliwym do ustawienia.

Spotyka się czasami zapis w postaci liczb całkowitych, np.: 2, 10, 100, 4000. Czas otwarcia migawki należy wtedy odczytywać jako (odpowiednio): 1/2, 1/10, 1/100, 1/4000.

długi czas

 

Kiedy w aparacie 

ustawić długi czas?

Czasów dłuższych, np. 1/15, 1/8, 1/4, 1/2 , 1/1 (odpowiednio: 15, 8, 4, 2 i 1) używamy gdy chcemy na zdjęciu podkreślić ruch. Obiekt w ruchu będzie tym bardziej rozmazany, im dłuższy ustawimy czas.

Zdjęcia robione z długim czasem niosą ryzyko poruszenia, dlatego im dłuższy czas tym bardziej przydaje się pewna ręka, a później statyw lub jakieś podparcie dla aparatu.

Inny problem to prześwietlone zdjęcia, jeżeli chcemy użyć długiego czasu np. w słoneczny dzień – może pomóc zmniejszenie czułości ISO, korekta ekspozycji lub szary filtr.

długi czas otwarcia migawki, skorygowane ISO i ekspozycja
długi czas otwarcia migawki, skorygowane ISO i ekspozycja

Za pomocą długich czasów można uzyskać np. piękne ujęcia poruszającej się wody. Wodospad czy strumień sfotografowane z dłuższym czasem, będą bardziej malownicze niż ich ujęcia z krótkim czasem otwarcia migawki.

Fotografia nocna i w ciemnych wnętrzach, w których nie można (lub nie chcemy) używać lampy błyskowej, np. fajerwerki, wnętrza kościołów.

Fotografie oddające ruch samochodu, rowerzysty, pociągu, helikoptera itp. także lepiej wyglądają gdy migawka zostaje dłużej otwarta. Krótki czas naświetlania może dać wrażenie bezruchu, zamrożenia. Do różnych prędkości i specyfiki fotografowanych obiektów, należy dobierać różne czasy.

Jeżeli chcemy na zdjęciu oddać drobne poruszenia, np. falujące łany zboża, liście drgające na drzewie czy np. ruch pieszych na ulicy – także należy wydłużyć czas.

Widowiskowe efekty dają bardzo długie czasy naświetlania i rysowanie światłem – to dla tych bardziej kreatywnych.

A na początek można zacząć od nocnego ujęcia ruchu ulicznego. Ja wybrałam się specjalnie nad pobliską autostradę. Ruch był już niewielki, ale swoje pierwsze zdjęcia już mam.

długi czas naświetlania
długi czas naświetlania

 

krótki czas

 

Kiedy w aparacie
ustawić krótki czas?

Czasów krótkich, np. 1/250, 1/500, 1/1000, 1/2000 , 1/4000 (odpowiednio: 250, 500, …) używamy gdy chcemy na zdjęciu zatrzymać ruch. Obiekt zostanie „zamrożony”.

Krótkie czasy otwarcia migawki stosujemy generalnie wtedy, gdy chcemy uchwycić „momenty” i zależy nam na ostrości. Akcja na boisku, przelatujący nad nami ptak, rozpryskująca się kropla wody, skoczek narciarki czy biegnące ku nam dziecko. Zasada ogólna mówi, że im szybszy ruch, tym krótszy czas otwarcia migawki.

W fotografii przy krótkich czasach liczy się refleks i odpowiedni moment wyzwolenia migawki. Migawkę można porównać do naszej powieki, ale ta mechaniczna nie zawsze działa tak sprawnie jak ludzkie oko. Dlatego „polując na moment” trzeba wziąć poprawkę na to, z jakim opóźnieniem reaguje migawka naszego aparatu.

Na wartość dobranego czasu, wpływ ma nie tylko szybkość z jaką porusza się fotografowany obiekt. Znaczenie mają także: dzieląca nas odległość, wielkość jaką obiekt zajmuje w kadrze, kierunek ruchu.

Przy krótkich czasach największym problemem bywa niedoświetlenie. Im krótszy czas tym mniej światła dostanie się na matrycę. Tutaj także można zmienić wartość ISO (na większą), dokonać korekty ekspozycji lub szerzej otworzyć przysłonę (przy ustawieniach manualnych, ale wspominam).

Tryb kreatywny z priorytetem czasu (S, Tv) może być naprawdę bardzo kreatywny. Jednak abym takim w pełni się stał, wymaga przede wszystkim praktyki i cierpliwości. Na co dzień o wiele rzadziej wykorzystywany (niż priorytet przysłony), ale gdy już zdecydujemy się go użyć, efekty mogą być wręcz spektakularne.

Czego sobie i Wam życzę.

krótki czas naświetlania
krótki czas naświetlania

 

Poprzedni wpis
Następny wpis